Meinweg Ecotop 2021

Op zaterdag 9 oktober 2021 vond de 13e Meinweg EcoTop plaats, een grensoverschrijdend symposium over natuur en landschap. Het symposium werd bezocht door 120 natuurliefhebbers en onderzoekers uit Duitsland en Nederland. Het ochtendprogramma werd geopend door de burgemeester van Niederkrüchten de heer K-H. Wassong. De deelnemers werden tijdens het ochtendprogramma bijgepraat over effecten van brand en begrazing op de aanwezigheid van planten en dieren op heideterreinen. Aanleiding voor het thema was de brand, die in april 2020 een groot deel van de heideterreinen in Nationaal Park De Meinweg heeft vernietigd. Tijdens het middagprogramma werden de effecten van de brand en begrazing op drie locaties bekeken. De drie locaties betrof: Depot Arsbeck en het Elmpter Schwalmbruch in Duitsland en de Herkenbosscherheide op de Meinweg in Nederland.

Voor een fotoverslag klik hier


Samenvattingen en presentaties Meinweg Ecotop 2021

Heidebeheer na de heidebrand van 2020. Michel Nieuwelink – Staatsbosbeheer Regio Zuid

De brand op de Herkenbosscherheide is uitgebroken op 20 april 2020. Het heeft 4 dagen geduurd voordat de brand onder controle was. De brand heeft diverse gevolgen gehad: verandering van de samenstelling van de bodem, ontwikkeling van greenflux/pioniersoorten, verandering leefgebied soorten, sterfte individuen en vernietiging broedsels. Er zijn echter ook 21 soorten brandplekpaddenstoelen ontdekt en er zijn veel houtetende insecten waargenomen. In de eikenbossen is vrijwel alleen de ondergroei verbrand (meestal adelaarsvaren).
Het beheer m.b.t. de heide is gericht op de ontwikkeling van een gevarieerde, mozaiekachtige structuur met veel structuurelementen (o.a. oude en jonge heide, pijpenstrootje/bochtige smele, kruiden, struwelen, bomen, jeneverbesstruwelen, open zand). Ondanks dat er voor de brand een grote oppervlakte oude, infertiele heide aanwezig was, ontkiemde er in 2021 al veel heide. Dit jaar (2021) was er sprake van normale temperaturen en normale neerslaghoeveelheden (gunstig voor heideontwikkeling). Om o.a. de greenflux tegen te gaan is een schaapskudde met herder ingezet. Door middel van een gescheperde kudde kan beter gestuurd worden op ontwikkelingen. Verbrande bomen in het naaldbos zijn voor een belangrijk deel geveld. Een deel van de oppervlakte zal binnenkort ingeplant worden met loofbomen. Daarnaast is adelaarsvaren intensief bestreden en is op één locatie (adelaarsvlakte) steenmeel uitgestrooid. Het is de bedoeling dat ook in de toekomst sprake zal zijn van de inzet van een gescheperde schaapskudde op basis van een begrazingsplan. Daarnaast zijn er ook andere maatregelen aan de orde: uitstrooien steenmeel (na bodemonderzoek), maaien, chopperen, bestrijding niet gewenste soorten. Er zal in ieder geval een grote mate van flexibiliteit moeten worden ingebouwd. De verschillen per jaar (neerslag, temperatuur) kunnen groot zijn. Er is een monitoringsplan opgesteld; de eindevaluatie is gepland in 2025. 


Gecontroleerde branden als heidebeheer in het Brachterwald (Ervaringen Brachterwald)/ Peter Kolshorn - Biologische Station Krickenbecker Seen 

(samenvatting volgt)


De effecten van de heidebrand in 2020 op het voorkomen van broedvogels op de Meinweg. Jan Boeren - Stichting Koekeloere

(samenvatting volgt)


De effecten van beweiding op vegetatie en broedvohels in Depot Arsbeck (D). Dr. Brigitta Siska - Naturschutzstation Wildenrath

(samenvatting volgt)


Nachtvlinders als graadmeter voor heideherstel? Ernest van Asseldonk
 – Stichting koekeloere

Naar aanleiding van de heidebrand in april 2020 in Nationaal Park de Meinweg is in maart 2021 gestart met een onderzoek naar het voorkomen van nachtvlinders op verbrande heideterreinen. Als onderzoeksgebied is gekozen voor de Herkenbosscherheide, Doel van het onderzoek is het volgen van het herstel van heidegebonden nachtvlindersoorten met behulp van zes nachtvlindervallen die per telling simultaan branden. Frequentie, eens per maand in de periode maart-november. Looptijd 2021-2025. De eerste resultaten laten zien dat er verschil is in soorten en aantallen in de zes nachtvlindervallen. De val die opgesteld staat in een aangrenzend niet verbrand heideterrein leverde de meeste soorten en de grootste aantallen. De methode lijkt geschikt voor het doel van het onderzoek al waren de weersomstandigheden in 2021 niet optimaal voor nachtvlinders. Naast nachtvlinders worden ook andere, door het licht aangetrokken insecten, voor nader onderzoek verzameld.


Heidebiotoopverbonden in het Duits-Nederlandse Reichswald. Dr. Ansgar Reichmann - Biologische Station Krickenbecker Seen

(samenvatting volgt)





























 

Meinweg Ecotop

Natuur in de grensstreek